sinterolafMakkers, staakt uw wild geraas. We moeten weer onder familiaire of collegiale druk dichten. De poëticale pen voeren uit naam van de Goedheiligman. Als Dichtpiet worstelen met woorden. Niemand heeft daar zin in. We stellen het dichten en masse tot het allerlaatste moment uit. Terwijl de chocolademelk al opgewarmd wordt, rammen we er nog even een gedichtje uit. Maakt niet uit waarover. Als het maar rijmt.

Zonde van de verspilde inkt en voorleestijd. Onnodig ook. Want dichten kan leuk zijn. Voldoening geven. Bijdragen aan de voorpret. En zorgen voor napret. Hieronder vind je enkele tips die je daarbij kunnen helpen.

Tip één: begin op tijd
Je weet meestal al weken van tevoren aan wie je jouw dichterlijke ode mag brengen. Toch wordt grofweg 95 procent van de gedichten op vijf december geschreven (of op de dag dat je het viert). Begin toch een keer op tijd! Een open deur, die de meeste mensen direct weer dichtslaan. Maar de eerste gedachten die je binnenvallen zodra je het lootje hebt getrokken, zijn de meest waardevolle. Zet gelijk wat kreten op papier. En vul deze in de dagen erna aan. Heb je een mooie basis om met tip 2 aan de slag te gaan.

Tip twee: eerst de inhoud, dan het dichtwerk
De meeste gedichten slaan nergens op, omdat de schrijver onder dichtdwang staat. Hij of zij schrijft een regel. Kijkt naar het laatste woord. Raadpleegt een rijmwoordenboek. En laat zich vervolgens inhoudelijk leiden door de mogelijke rijmwoorden. Gevolg: rijmelarij van likmevestje. Beter is om eerst de inhoud te bepalen. Wat wil je kwijt? Zet deze boodschap op papier en denk dan pas na over rijmwoorden en -schema´s. Is een ouwe truc van Def P, meester-rapper van de onvolprezen Osdorp Posse. Mag je je gerust door laten inspireren...

Tip drie: schrijf doelgroepgericht
Ooit zat ik om nog steeds onbekende redenen in een Latijnse periode en propte ik mijn sinterklaasgedicht vol frivole versvoeten als de jambe, de trochee, de anapest en - zeker niet de minste - de amfibrachys. Het dichtwerk telde zeventien verwijzingen naar meesterwerken uit het Italiaanse Neoclassicisme (waaronder uiteraard Vittorio de Sica´s Ladri di biciclette). Verder zaten er onder andere een Kaballa-knipoog en een snufje Deontologie in. En toch was het hermetisch. Een waar meesterwerk. De tien dikbedrukte kantjes werden vervolgens door mijn hakkelende en inmiddels helaas te vroeg ontnomen grootmoeder letter voor letter in een tergend traag tempo uitgesproken. Winter ging over in lente. Lente werd zomer. Herfst volgde. En op 20 november - de Sint was weer in het land - mocht ze eindelijk haar cadeautje (de Ariadne) uitpakken.

De tip in deze: hou rekening met diegene die het gedicht straks voorleest. En besef daarbij dat maar weinig mensen gezegend zijn met het vermogen om geschreven woord al reciterend tot leven te wekken. Simpel, helder en recht op de kaak: dat is het devies.

Tip vier: wees voorzichtig met inside jokes
Onderonsjes zijn leuk. Maar bedenk wel dat je die knusse huiskamer vult met anderen. Die hebben niets aan grappen of steken-onder-water die ze niet begrijpen. Of zelfs verkeerd kunnen interpreteren. Voorkom dat je relaties binnen de groep op scherp zet door onnodige misverstanden. Hou het helder voor iedereen. Of geef, gelijk na het laatste woord, even een korte uitleg.

Tip vijf: laad je lootgenoot als merk
Een geslaagd gedicht geeft je voldoening. Of zelfs een kick. Een natural high, die vergelijkbaar is met het bedenken van een meesterlijke reclamecampagne. Een geniale pay-off. Of een briljante tweet. Goede sinterklaasgedichten schrijven mag je dan ook gerust zien als een vorm van copywriting. Ga maar na: in enkele kekke zinnen zet je iemand neer. Je laadt het merk ´Oom Herman´ met rake woorden. Je typeert de mens op een enkel A4 door diens eigenschappen of al dan niet beschamende hobby´s uit te vergroten en als unique selling points te positioneren. Dit is Oom Herman ten voeten uit, weten de toehoorders. Benader je het op deze wijze, dan krijg je er wellicht echt plezier in. Het betere Multilulgevoel.

Dicht ze!

Reacties  

#2 femke komies 04-12-2012 11:36
goede tips
#1 Guest 28-11-2010 08:53
Dat doe je weer leuk, Olove.
Tot donderdag?
Dan ontmoet ik je collega, Roel.